LỄ THEO NGÀY 30.12

Còn Hài Nhi ngày càng lớn lên, thêm vững mạnh, đầy khôn ngoan, và hằng được ân nghĩa cùng Thiên Chúa. (Lc 2, 40)

Bài Tin Mừng hôm nay tiếp tục câu chuyện Mẹ Maria và thánh Giuse dâng Hài Nhi Giêsu cho Thiên Chúa. Sau lời tiên tri và bài ca tụng (Nunc Dimitis) của cụ già Simêon, thì xuất hiện thêm nữ ngôn sứ Anna là một goá phụ 84 tuổi, ngày đêm đến đền thờ để cầu nguyện phụng sự Thiên Chúa.  Cũng như cụ già Simêon, nữ ngôn sứ Anna ngày đêm ăn chay cầu nguyện, và bà đã được gặp Chúa và chúc tụng Người. Hôm nay bà Anna cũng đến đền thờ, gặp thấy việc dâng Hài Nhi Giêsu, bà đã chúc tụng Chúa và nói tiên tri về Người cho những ai trông chờ ơn cứu độ. Ông Simêon và bà Anna tượng trưng cho lòng mong đợi của những kẻ công chính, mà trong suốt cuộc đời mình đã sống tuân giữ lề luật Chúa, mong mỏi và hy vọng Chúa can thiệp cứu độ của thời cánh chung. Thật vậy, Chúa Kitô trở nên niềm hy vọng và trông cậy cho tất cả mọi tạo vật. Người là sự sống và là sự sống lại viên mãn. Tất cả những ai tin vào Người, sẽ được ánh sáng ban sự sống. Những ai tiếp rước Người thì Người ban cho họ quyền làm con Thiên Chúa. Chúa Kitô hôm qua, hôm nay và mãi mãi là Con Thiên Chúa và là Thiên Chúa thật.

Bà Anna là một bậc đạo hạnh. Xuất giá lúc còn trẻ,  bảy năm sau bà Anna trở thành góa phụ nhưng vẫn giữ lòng chung thủy với chồng. Bà thường xuyên giữ chay và hàng ngày chìm sâu trong cầu nguyện nơi đền thờ Giêrusalem. Bà Anna đã vượt qua những điều luật khắt khe của Do thái không cho phụ nữ lưu lại trong đền thờ, nhờ thế bà đã gặp được Đấng Cứu Độ. Bà mạnh dạn nói về Hài Nhi cho hết những ai đang mong chờ ngày Thiên Chúa cứu chuộc Giêrusalem. Hài Nhi Giêsu chính là Đấng Mêsia, Người sẽ nối lại mối thân tình giữa Thiên Chúa và loài người. Cuộc gặp gỡ có vẻ như sự tình cờ bất chợt nhưng với thánh sử Luca thì đây là biến cố vô cùng quan trọng nói lên cuộc gặp gỡ giữa Thiên Chúa với dân của Người. Sau cuộc gặp gỡ thân tình giữa Hài Nhi Giêsu, cả ông Simêon và bà Anna đều đã được chứng nghiệm về Đấng Cứu Độ. Thật vậy, Chúa Kitô trở nên niềm hy vọng và trông cậy cho tất cả mọi tạo vật. Người là sự sống và là sự sống lại viên mãn. Tất cả những ai tin vào Người, sẽ được ánh sáng ban sự sống. Những ai tiếp rước Người thì Người ban cho họ quyền làm con Thiên Chúa. Chúa Kitô hôm qua, hôm nay và mãi mãi là Con Thiên Chúa và là Thiên Chúa thật. Tóm lại, bà Anna là hình ảnh đặc thù “người nghèo của Yavê”, là những con người không có nguồn tài nguyên nào khác hơn là lòng tin cậy và hy vọng vào Thiên Chúa và là biểu thị nói lên tâm hồn đích thực của dân Chúa, tất cả hy vọng của Israel vào Đấng Cứu Thế và chỉ có gia đình mình là chính Thiên Chúa. Bà Anna là người góa bụa và kém may mắn. Thế nhưng, tính cách goá bụa và hiếm hoi con cái của bà giờ đây không còn là một điều tủi nhục nữa, nhưng các giá trị của cuộc sống hoàn toàn dâng hiến mình để phục vụ Chúa và cộng đồng dân Chúa trong Đền Thờ, với lời cầu nguyện không ngừng, giờ đây được Chúa cho nếm trước hạnh phúc hân hoan mà Người sẽ dành cho bà: đôi tay của bà chưa bao giờ được diễm phúc ẵm lấy đứa con của mình, giờ đây bên Mẹ Maria bà được ôm ấp Con Thiên Chúa. Chúa là gia đình của bà, nhà của Thiên Chúa là ngôi nhà duy nhất của bà, sống thân tình với Thiên Chúa là cuộc sống mong đợi và là niềm an ủi thực sự của bà. Như thế, qua hình ảnh của bà Anna, cho chúng ta một điều chắc chắn, là muốn được gặp Chúa và được biến đổi đời sống, con người cần có một đời sống thánh thiện và khao khát thật sự.

Tin Mừng còn kể sau sự kiện được cha mẹ dâng mình cho Thiên Chúa, trẻ Giêsu lớn lên đầy khôn ngoan và trong ơn nghĩa Chúa. Trong gia đình Thánh Gia, mặc dù là Ngôi Lời Thiên Chúa nhập thể làm người, Chúa Giê-su vẫn hoàn toàn chu toàn bổn phận với Chúa Cha trong tư cách là Con Thiên Chúa (x. Lc 2,49) và chu toàn bổn phận là con trong một gia đình khi sống đời khiêm hạ và hằng vâng phục Mẹ Ma-ri-a và thánh Giu-se (x. Lc 2,51). Người ngày càng lớn lên, thêm vững mạnh, đầy khôn ngoan, và hằng được ân nghĩa cùng Thiên Chúa (x. Lc 2,40). Như vậy, noi gương Chúa Giê-su, trong phận làm con, chúng ta có bổn phận hiếu kính cha mẹ mình. Sự hiếu kính đó không chỉ là điều hợp với lẽ phải, hợp với khao khát chính đáng của con người, nhưng còn là điều đẹp ý Chúa. Bởi lẽ Thiên Chúa muốn con cái thờ cha kính mẹ (x. Đnl 5,16). Bởi lòng hiếu thảo của con cái là quà tặng đẹp nhất dâng cho cha mẹ và được Chúa chúc lành. Cũng vậy, các bậc làm cha làm mẹ hãy biết dâng con mình cho Thiên Chúa (dâng ở đây không có nghĩa là đi tu), nhưng là phải biết ký thác cho Chúa, xin Chúa soi sáng, ban sức mạnh và hướng dẫn con cái biết sống đẹp lòng Chúa và có ích cho Giáo Hội cũng như xã hội.

******

Lạy Chúa, xin cho chúng con biết sống thánh thiện và khao khát Chúa thực sự, để được Chúa viếng thăm, cho gặp và biến đổi, hầu chúng con ngày một lớn lên trong ơn nghĩa Chúa. Amen.

LỄ THEO NGÀY 29.12

Muôn lạy Chúa, giờ đây theo lời Ngài đã hứa, xin để tôi tớ này được an bình ra đi. Vì chính mắt con được thấy ơn cứu độ. (Lc 2, 29-30)

Tin mừng hôm nay trình bày về biến cố Mẹ Maria và thánh Giuse đem Đức Giêsu vào đền thánh để dâng cho Thiên Chúa. Tin Mừng Thánh sử Luca đã lồng ghép hai nghi thức thánh tẩy cho Mẹ sau khi sinh và dâng Đức Giêsu (Con đầu lòng) cho Thiên Chúa thành một. Có người cho rằng đây là một cách Luca dùng để ngầm ý làm nổi bật sự kết hợp giữa Đức Giêsu và Mẹ Người trong việc tiến dâng cho Thiên Chúa Cha. Luca muốn diễn tả biến cố này là một sự thánh tẩy đền thờ hơn là Mẹ được thanh tẩy. Thật vậy, cách trích dẫn Cựu Ước ở đây, cho thấy Luca chú ý đến tính thần học hơn là về phương diện lịch sử. Có lẽ thánh sử Luca không quan tâm lắm đến việc Mẹ cần tẩy uế, vì Người không thể bị ô uế khi sinh ra Đức Giêsu là Thiên Chúa, Đấng Chí Thánh và thanh sạch, cũng như Mẹ là Đấng thanh sạch vì được tràn đầy ân sủng, nên lễ thanh tẩy ở đây có lẽ Luca muốn ám chỉ đền thờ Giêrusalem. Vì từ khi Hòm Bia bị mất (vào 587 TCN), đền thờ đã trở nên trống rỗng và xem như Thiên Chúa không còn hiện diện nữa. Nay Đức Giêsu Cứu Thế đến, đền thờ lại được tràn đầy, Thiên Chúa lại hiện diện, và như thế, đền thờ được tẩy uế. Cách kể chuyện của Luca còn cho thấy việc dâng Chúa Giêsu trong đến thánh như là một cuộc gặp gỡ giữa Cựu Ước và Tân Ước (giữa Simêon và Anna đại diện cho Cựu ước với Đức Giêsu là Đấng khai mở Tân Ước).

Vốn là người công chính và sùng đạo, ông Simêon được ơn linh hứng sẽ gặp Đấng Kitô trước khi chết. Dù đã ở độ tuổi gần đất xa trời, trước khi nhắm mắt xuôi tay, ông Simêon cảm thấy không yên lòng nếu chưa nhìn thấy Đấng Cứu Độ. Được Thần Khí thúc đẩy, ông Simêon náo nức lên đền thờ để cầu nguyện và khiêm cung chờ đợi. Niềm vui vỡ òa khi ông được bồng ẵm Hài Nhi Giêsu trên tay. Bằng đôi mắt đức tin, ông Simêon đã nhận ra Hài Nhi Giêsu chính là ánh sáng soi đường cho dân ngoại và là vinh quang của Israel. Ông Simêon đang đối diện với sự già nua của tuổi tác, những giới hạn của phận người, thế nhưng sau khi gặp Hài Nhi Giêsu, ông đã có một niềm vui tròn đầy viên mãn và cuộc sống mới tươi đẹp được mở ra thay cho những gì là già nua chết chóc. Cuộc gặp gỡ đã lưu lại nhiều kỷ niệm, niềm vui linh thánh chan hòa khiến họ cất cao tiếng hát chúc tụng tình thương Thiên Chúa. Còn với gia đình Nagiaret, sau khi làm xong mọi việc như Luật Chúa truyền, họ trở về quê hương bắt đầu cuộc sống đầy ân nghĩa cùng Thiên Chúa. 

Mặt khác, lời tiên báo của ông Simêon: “Một lưỡi gươm sẽ đâm thấu tâm hồn hồn Bà” (Lc 2, 35) là một mặc khải về viễn tượng đau khổ của Đức Giêsu cũng như của chính Mẹ Maria, và từ đó cùng với Con mình, Mẹ Maria bước vào cách mãnh liệt sự hiệp thông cứu chuộc, để tâm hồn nhiều người được tỏ lộ, Mẹ đồng hành với công cuộc truyền giáo của Con và kết hiệp với hy tế của Con (sosio passionis) hầu mưu cầu sự cứu rỗi cho con người. Lời của ông Simeon như một cuộc truyền tin thứ hai cho Mẹ; vì đã cho Mẹ thấy chiều kích cụ thể trong lịch sử, trong đó Con của Mẹ sẽ thực hiện sứ vụ của mình: giữa sự cứng tin và trong đau khổ. Một mặt, nếu lời loan báo này xác nhận niềm tin của Mẹ vào việc Thiên Chúa sẽ thực hiện các lời hứa, thì mặt khác cũng cho thấy Mẹ phải sống sự vâng phục đức tin trong đau khổ, bên cạnh Đấng Cứu Độ khổ đau; chức năng Từ Mẫu của Mẹ sẽ nằm trong bóng tối và sự đau xót. Đặc biệt, dưới chân thánh giá, nhờ lòng tin, Mẹ chia sẻ vào mầu nhiệm kinh hoàng của sự tự hạ. Có lẽ đó là sự tự hạ (kénosis) sâu xa nhất của đức tin trong lịch sử loài người. Nhờ đức tin, Mẹ Maria tham dự vào cái chết cứu độ của Con mình; nhưng khác với đức tin của các môn đệ đang chạy trốn, đức tin của Mẹ thật chói ngời. Qua thập giá, Đức Giêsu đã chứng thực cách dứt khoát trên đồi Calvê rằng Người là “dấu hiệu bị người đời chống báng”(Lc 2, 34b) như ông Simeon đã báo trước. Đồng thời, ở nơi đó những lời nói về Mẹ cũng thành tựu: “Phần Bà, một lưỡi gươm sẽ đâm thấu lòng Bà”.(Lc 2, 35.) Cũng như Đức Kitô đã chấp nhận chịu thử thách đau khổ không phải do tội của Người, mà là vì gánh lấy tội thế gian, Mẹ thánh thiện đã chịu đau khổ nhiều khi dâng lên Chúa Cha sự đau khổ của Đức Kitô và sự đau khổ của chính mình như Mẹ của Đấng Cứu Thế. Mẹ thông hiệp đầy đủ vào hy tế của Con trong giai đoạn có tính cách lịch sử của nó. Sự đau khổ của Con Thiên Chúa thì vô cùng và sự đau khổ của Mẹ cũng thật lớn lao.

*******

Lạy Chúa Giê-su, Chúa đã trở thành trẻ thơ cho người ta nâng niu và ôm ẵm. Chúa đã cảm nhận tình yêu chia sẻ của con người. Xin cho chúng con biết mở rộng vòng tay đón nhận và tôn trọng mọi người, nhất là các trẻ thơ vô tội. Xin cũng giúp chúng con biết noi gương Mẹ Maria mà cộng tác với Chúa trong việc cứu độ nhân trần. Amen.

LỄ CÁC THÁNH ANH HÀI

Ở Ra-ma, vẳng nghe tiếng khóc than rền rĩ: tiếng bà Ra-khen khóc thương con mình và không chịu để cho người ta an ủi, vì chúng không còn nữa. (Mt 2, 18)

Ngày thứ 4 trong tuần bát nhật Giáng Sinh, lịch phụng vụ mời gọi ta kính nhớ tới các thánh Anh Hài Tử Đạo. Vậy các thánh Anh Hài là ai? Xin thưa, các ngài là những nạn nhân của quyền lực bóng đêm, đã được phúc tử đạo khi chưa thể tự vệ, chưa thể lo cho chính bản thân mình, các ngài chết thay cho Đấng Cứu Thế khi quyền lực sự dữ, quyền lực bóng đêm xâm nhập vào con người của bạo chúa Hêrôđê. Hôm nay, bài Tin Mừng tường thuật việc các thánh Anh Hài bị giết bởi bàn tay bạo quyền của Hêrôđê, âu cũng vì ông lo sợ cái ghế của ông bị lung lay. Vua Hêrôđê sợ bị mất vương quyền nên đã sát hại các con trẻ. Ông đã giết các hài nhi vô tội vì sự ích kỷ và tàn ác của mình. Đáng tiếc cho Hêrôđê là ông không biết Hài Nhi Giêsu đâu màng gì ngai báu trần gian, hơn nữa tất cả đều nằm trong chương trình của Thiên Chúa. Có thể nói nơi con người của bạo chúa Hê-rô-đê đã bị quyền lực bóng đêm, quyền lực sự dữ sẽ lấn áp, từ đó đưa đến việc ông ta không tin có Thiên Chúa, không cộng tác vào chương trình cứu độ của Thiên Chúa, ông ta sợ sự xuất hiện của Hài Nhi Giêsu như lời tiên báo của các ngôn sứ trong Kinh Thánh sẽ ảnh hưởng đến chiếc ghế danh vọng mà ông đang sở hữu, hơn nữa, sau khi ba nhà Đạo Sỹ tìm đến bái thờ và dâng quà tặng cho Hài Nhi Giêsu đã không trở lại với ông vì được Thiên Chúa mách bảo qua giấc mộng. Từ đó, Hê-rô-đê lồng lộn như “sói dữ tham mồi”, để rồi sau đó, ông ta nhúng tay vào tội ác qua việc tìm giết Hài Nhi Giêsu, tiếp theo đó là việc giết hại các trẻ em vô tội, đem đến cho các bà mẹ và khắp kinh thành Be-lem sự hoảng loạn và mất bình an.

Tuy nhiên, việc đam mê cái ghế quyền lực không chỉ là chuyện của thời nào, mà là có từ khi có thế giới loài người và sẽ tồn tại cho đến tận thế. Người ta tìm mọi cách và mọi thủ đoạn để đoạt được cái ghế quyền lực, và khi đã đoạt được thì người ta cũng tìm cách bảo vệ nó bằng bất cứ giá nào. Việc này vẫn đã và đang xảy ra trong xã hội chúng ta, từ cấp nhà nước đến làng xã, len lỏi cả vào trong Giáo Hội, thậm chỉ ảnh hưởng cả vào trong các tu viện khi không thiếu những người tìm mưu tính kế hạ bệ người khác để mình được thăng lên. Ngày nay, vẫn còn đó những bạo chúa Hê-rô-đê khước từ, chống đối Thiên Chúa, muốn “ thay trời hành đạo ” trong cách hành xử tàn ác, bất công với anh em đồng loại; nhiều bạo chúa Hê-rô-đê vì tiền, quyền, danh, lợi, đam mê mà loại trừ, sát hại anh em mình, nhất là những anh em bé nhỏ, nghèo hèn; tệ hại nhất là những bạo chúa Hê-rô-đê đang mang trong mình những trọng trách, những bổn phận của những người làm cha, mẹ, người con, người vợ, người chồng nhưng vì ích kỷ, hẹp hòi đã đang tâm giết hại chính con đẻ, người “ đầu ấp, tay gối”, giết hại chính các bậc sinh thành dưỡng dục nên mình bằng lời nói và hành động; qua cách sống trái ngược với Tin Mừng nơi ta là người Kitô hữu, cách sống đó đã đưa đẩy ta trở thành bạo chúa Hê-rô-đê làm biến dạng, xóa mờ hình ảnh tuyệt mỹ của Thiên Chúa, đôi khi ta lại trở thành những “ kỳ đà cản mũi” khi những người anh em chung quanh muốn tìm và đến với Chúa. Ngày lễ Các Thánh Anh Hài hôm nay nhắc nhở chúng ta biết tôn trọng sự sống  mà Thiên Chúa ban. Sống yêu thương, quảng đại là điều cần phải có để mang lại hòa bình, hạnh phúc cho thế giới ngày nay. Đó cũng là điều làm vinh danh Thiên Chúa. Là Kitô hữu, sống theo Đức Kitô vì là môn đệ của Đức Kitô, chúng ta không thể đi con đường khác Thầy Chí Thánh đã đi, nên không tránh khỏi những cuộc bách hại như Thầy đã bị bách hại, để làm tròn sứ mạng theo ý Chúa Cha. Đời sống đạo chúng ta gặp nhiều khó khăn do hoàn cảnh, do những người chung quanh, nhưng quan trọng là nơi chính chúng ta, những yêu sách tự nhiên trái ngược với những đòi hỏi của Tin Mừng Đức Kitô. Chúng ta cần hi sinh, bỏ mình, vác thập giá mọi ngày để theo Đức Kitô như lời Người đã dạy. Những hi sinh từ bỏ ấy, có khi rất bé nhỏ, nhưng với lòng yêu mến Đức Kitô và vì Đức Kitô, nó sẽ có giá trị lớn lao như cái chết của các Thánh Anh Hài. Hơn nữa để cộng tác vào chương trình cứu độ của Thiên Chúa, chúng ta noi gương Thánh Giuse luôn lắng nghe và tuân phục thi hành lời Chúa, làm tròn bổn phận trong gia đình theo phận vụ của mình, cho kế hoạch của Thiên Chúa được nên trọn. Đừng bắt chước Hêrôđê vì háo danh, cố vị, ghanh tị, ngờ vực kẻ khác gây nên nhiều hành vi độc ác, chia rẽ, phá vỡ hạnh phúc của nhiều người, cản trở việc loan báo Tin Mừng.

********

Lạy Chúa! Nhờ lời chuyển cầu của các thánh Anh Hài, xin Chúa thương đến các thai nhi vô tội đang bị chính những người thân, đồng loại tước đoạt mạng sống. Xin Chúa thánh hóa và soi sáng cho những ai đang có ý định “quảng bá”, xúi bẩy, thỏa hiệp việc phá thai, để nhờ ơn Chúa họ nhận ra đây là tội ác “Trời không dung, đất không tha”. Xin cho con trong từng ngày sống biết chết đi những đam mê, những thói hư tật xấu, biết hy sinh chính mạng sống mình để Danh Chúa được cả sáng, Nước Chúa được hiển trị. Amen 

LỄ KÍNH THÁNH GIOAN TÔNG ĐỒ

Hôm nay, cùng với toàn thể Giáo Hội, chúng ta mừng kính Thánh Gioan Tông Đồ, thánh sử, vị Tông đồ của tình yêu. Một ai đó đã nói: nếu bạn muốn hiểu biết thâm sâu về tín lý, thần học, hãy đọc thư thánh Phaolô; nếu bạn muốn thăng tiến trên con đường tu đức, hãy đọc thư thánh Giacôbê; nhưng nếu bạn muốn biết, muốn hiểu, muốn cảm nghiệm về tình yêu, nền tảng của Đạo Công Giáo, bạn không thể không đọc tác phẩm của thánh Gioan.

Thánh Gioan là một trong bốn Môn Đệ đầu tiên được Chúa Giêsu kêu gọi, Ngài là một ngư phủ ở biển hồ Galile, là con trai ông Dêbêđê và bà Salômê, là em của Thánh Giacôbê (Tiền). Trước khi trở thành Môn Đệ của Chúa Giêsu, ông là Môn Đệ của Gioan Tẩy Giả. Thánh Gioan còn trẻ rất mực yêu thương Chúa Giêsu, nhưng Ngài nghĩ rằng tình yêu Chúa dành cho mình còn lớn lao hơn nhiều nên tự gọi mình là “người môn đệ được Chúa Giêsu yêu thương”. Từ đó Ngài không bao giờ rời xa Chúa Giêsu. Thánh Gioan có mặt trong tiệc cưới Cana, cũng như chứng kiến với Phêrô và Giacôbê quang cảnh uy linh“Chúa biến hình trên núi Tabor”. Trong buổi Tiệc ly, Thánh Gioan đã dựa đầu vào ngực Chúa, Ngài đi theo Chúa đến đồi Calvary, là người môn đệ duy nhất đứng dưới chân thánh giá. Trước khi trút hơi thở cuối cùng, Chúa đã trối lại mẹ mình cho người môn đệ yêu quý và gởi gắm mẹ mình cho thánh Gioan: “Thưa Bà, đây là con của Bà.” rồi nói với Ngài:“Ðây là mẹ của anh”. Kể từ giờ phút đó người môn đệ rước Bà về nhà mình. Sự nghiệp mà Thánh Gioan để lại cho Giáo Hội là rất quý giá, bao gồm: Một sách Tin Mừng, một sách Khải Huyền và 3 bức thư. Những sách này đều nói lên tình yêu hải hà của Thiên Chúa qua ngôi lời Nhập thể là Đức Kitô, nội dung các sách đều nói về tình yêu, Ngài chuyên nói về tình yêu Thiên Chúa và khuyên mọi người hãy yêu thương nhau, Ngài luôn lặp đi lặp lại điều này. Trong các sách Tin Mừng, khi cần đề cập đến tên mình, Ngài lúc nào cũng tự xưng mình là “Người Môn Đệ Chúa yêu”, Ngài là một trong 3 Môn Đệ thân tín nhất của Đức Kitô, và Chúa đã dành cho Ngài rất nhiều đặc ân, Ngài qua đời khoảng năm 100.

Tin mừng hôm nay trình thuật cho chúng ta thấy hình ảnh vị tông đồ được Đức Giê-su thương mến – tông đồ Gioan – đầy tình yêu, sự nhanh nhẹn, năng nổ và nhiệt huyết. Những yếu tố đó đã khiến cho vị tông đồ trẻ khi nghe nói: “Người ta đã lấy mất xác thầy!” thì liền tức tốc cùng với tông đồ trưởng chạy ra mộ. Tuy nhiên, vị tông đồ trẻ cũng thật dễ thương trong thái độ khiêm tốn, biết kính trọng cương vị của tông đồ trưởng Phê-rô nên cho dù chạy tới trước, ngài vẫn biết khép mình để cho huynh trưởng bước vào rồi mới vào theo sau. Cả hai tông đồ Phê-rô và Gioan đều thấy - Họ đã thấy những gì? Họ thấy không còn xác Chúa đúng như lời bà Maria Madalena đã nói; họ chỉ thấy khăn liệm và băng vải; nhưng Gioan đã tin – Ông tin không phải xác thầy bị đánh cắp như trí tưởng thường tình của con người suy nghĩ, mà tin rằng Thầy đã phục sinh. Làm sao Gioan lại tin Đức Giê-su đã phục sinh? Ông tin là do cả một tiến trình sống gần gũi cùng thầy, hấp thụ lời thầy giảng dạy, và đồng thời trong sự nhạy bén của tình yêu; Gioan đã nhận ra dấu chỉ thầy đã sống lại trong cách thầy xếp gấp những băng vải, khăn liệm và  dựa vào lời thầy đã nói khi còn sống – Đó là những tín hiệu mà nếu không phải là người tinh tế, quan tâm, có mối thâm tình với Đấng mình yêu mến thì khó có thể nhận ra. Gioan đã thấy và đã tin! Còn tôi, tôi có thấy những dấu hiệu của Thiên Chúa và tin không? Mừng mầu nhiệm Giáng sinh, chúng ta được mời gọi suy gẫm về mầu nhiệm Phục sinh, và được mời gọi dâng hiến tình yêu cho Thiên Chúa. Như tông đồ Gioan, mỗi người chúng ta cần thiết lập mối tương quan thân tình với Đức Giê-su Ki-tô – Đấng hằng yêu thương chúng ta. Người yêu thương chúng ta trước và mời gọi chúng ta đáp lại bằng cuộc sống đức tin trong việc thực thi lời Người truyền dạy. Mỗi người chúng ta cần phải thấm nhuần Lời Chúa để có được sự tinh tế, nhạy bén nhận ra ý muốn của Thiên Chúa trong mọi biến cố của đời sống; để mỗi ngày chúng ta biết sống quảng đại hơn, yêu thương nhiều hơn, kiên nhẫn, thứ tha, chia sẻ và phục vụ cách vô vị lợi.

********

Lạy Chúa! Nhờ tình yêu mà Thánh Gioan đã nhận ra Chúa Giêsu sống lại nơi ngôi mộ trống, nhờ yêu nên Thánh Gioan có trực giác rất bén nhạy. Cũng nhờ yêu Chúa quá sâu đậm nên Thánh Gioan đã viết sách về Chúa với những ý tưởng hết sức cao siêu. Lạy Chúa, xin làm cho lòng chúng con bừng cháy lửa yêu mến Chúa như Thánh Gioan Tông Đồ. Xin giúp con biết lắng nghe và tuân giữ lời Chúa mà Thánh Gioan đã viết trong Tin Mừng. Amen.

LỄ KÍNH THÁNH STEPHANO TỬ ĐẠO TIÊN KHỞI

Vì danh Thầy, anh em sẽ bị mọi người thù ghét. Nhưng kẻ nào bền chí đến cùng, kẻ ấy sẽ được cứu thoát (Mt 10, 22)

Khi mà niềm vui của Lễ Giáng Sinh lên đến tột đỉnh vào đêm Giáng Sinh và cả ngày hôm qua, và khi mà niềm vui này vẫn còn âm vang mạnh mẽ trong lòng chúng ta, thì ngay sau là Thánh Lễ mừng kính thánh Tê-pha-nô, vị tử đạo tiên khởi. Thánh Stephano là một trong 7 vị phó tế đầu tiên của Giáo Hội do chính các Tông Đồ tuyển chọn và đặt tay ban Thánh Thần. Với cái chết oai hùng của thánh Stephano, đã làm ứng nghiệm, đã sống và chết theo Lời Thầy Chí Thánh đã tiên báo trong bài Tin Mừng hôm nay, lời của Đức Giê-su dường như nói cho chúng về một thực tế, có thể làm cho chúng ta băn khoăn, lo lắng, thậm chí buồn lòng, bởi lẽ, vì danh của Đấng mà chúng ta đang tưng bừng mừng sinh nhật và của Đấng mà chúng ta thuộc về và đi theo suốt đời, chúng ta sẽ “bị mọi người thù ghét” ! Và không chỉ bị người đời thù ghét, nhưng cả những người thân yêu nữa : Anh sẽ nộp em, em sẽ nộp anh cho người ta giết; cha sẽ nộp con, con cái sẽ đứng lên chống lại cha mẹ và làm cho cha mẹ phải chết. Vì danh Thầy, anh em sẽ bị mọi người thù ghét. (Mt 10, 21-22). Sự thù ghét này còn đi rất xa: nộp cho các hội đồng, điệu ra trước mặt vua chúa quan quyền, đánh đập và giết đi. Sự chống đối được Đức Giê-su mô tả thật tận căn, một đàng để giúp chúng ta nhận ra năng động của bóng tối và của sự chết hiện diện ở khắp nơi và ở trong mọi người, và đàng khác để làm bật lên một tận căn khác, là ánh sáng và sự sống: “Ở nơi Người là sự sống, và sự sống là ánh sáng cho nhân loại” (x. Ga 1, 4, bài Tin Mừng của Thánh Lễ Giáng Sinh ban ngày); bởi vì chỉ có sự tận căn này mới gây ra sự tận căn kia mà thôi. Đó là sự tận căn của chính Đức Giê-su, như Ngài nói trong bài Tin Mừng : «vì Thầy», «vì danh Thầy». Chúa Giêsu tiên báo điều này đã ứng nghiệm từng câu chữ trong những thời kỳ bách hại. Biết bao người mang danh Kitô hữu đã phải chịu bắt bớ, ngược đãi, loại bỏ, tù đày, tra tấn và bị giết chết để làm chứng cho Chúa Kitô. Ngày nay, sự bách hại vẫn diễn ra, nhưng mang tính tinh vi và trường kỳ. Vì danh Chúa, người môn đệ phải đối diện với những thử thách do nội tâm, do xác thịt, do cuộc sống và do xã hội gây nên. Tuy nhiên, để được vinh thân phì gia và được ca tụng, không ít người Công Giáo đã không ngại “chối Chúa” là từ bỏ lề luật, bỏ đạo để bán mình cho “tà thần”(…). Nhẹ hơn, không ít người giấu diếm để khỏi người khác biết mình là người Công Giáo vì sợ bị chê cười hoặc bị kỳ thị trong công việc… Còn những ai dám sống thật và dám làm chứng cho Chúa và cho sự thật thì cái giá họ phải trả là chịu bách hại đủ đường từ chính thể chế chúng ta đang sống cũng như mất đi những cơ hội tiến thân…Là Kitô hữu, chúng ta vẫn thích một sự dễ dãi hơn là những hy sinh sớm tối. Gặp khó khăn chúng ta không dám đối diện với sự thật mà tìm cách né tránh; gặp đau khổ thì dễ than trách hơn là nhẫn nhục lập công phúc trước mặt Chúa.

Nhưng lời loan báo của Đức Giê-su về sự bách hại thậm chí giết hại, lại chứa đựng Sự Sống của Thiên Chúa và hướng đến Sự Sống viên mãn của Người, theo khuôn mẫu của “Hạt Lúa Mì”, nghĩa là của mầu nhiệm Vượt Qua. Thật vậy, bách hại, nhưng lại là cơ hội “để làm chứng cho Thầy” (Mt 10, 18). Chúa Giêsu khích lệ: “Khi người ta đưa anh em ra trước hội đường, trước mặt những người lãnh đạo và những người cầm quyền, thì anh em đừng lo phải bào chữa làm sao, và phải nói gì, vì ngay trong giờ đó Thánh Thần sẽ dạy cho anh cho anh em biết những điều phải nói”. Chúa Thánh Thần hướng dẫn con người đi tìm chân lý, đi tìm sự thật. Qua mọi thời và mọi nơi, Chúa Thánh Thần an ủi và nâng đỡ Giáo Hội và các Kitô hữu can đảm tuyên xưng đức tin. Thật vậy, trong hành trình sống đạo, chúng ta có Thiên Chúa luôn quan phòng đồng hành qua bảy ân sủng của Chúa Thánh Thần, nhất là sự khôn ngoan, hiểu biết và mạnh bạo để làm chứng cho Chúa. Tình thương Thiên Chúa luôn quan tâm săn sóc con người  bao bọc và bảo vệ con người, nên hãy luôn tín thác vào sự quan phòng của Thiên Chúa. 

******

Lạy Chúa! Giữa cuộc đời này, chúng con luôn bị giằng co giữa tin hay không tin, chọn Chúa hay chọn thế gian, chọn hy sinh từ bỏ hay thoả hiệp tình cảm, thú vui, danh vọng và quyền lực. Xin cho chúng con, một khi đã tin vào Chúa, phải sẵn sàng vượt lên và thậm chí trên cả tình cảm gia đình ruột thịt để dứt khóat chọn Chúa, bước theo và làm chứng nhân cho Ngài. Amen.

LỄ GIÁNG SINH - LỄ BAN NGÀY

Lúc khởi đầu đã có Ngôi Lời, Ngôi Lời vẫn hướng về Thiên Chúa và Ngôi lời là Thiên Chúa.(Ga 1,1)

Nhiều người trong chúng ta quen gọi ngày lễ Chúa Giáng sinh là ngày lễ Noel. Noel có nghĩa là gì có lẽ ít người biết. Noel không phải là ngày lễ của ông già Noel, chữ Noel bắt nguồn từ tiếng Do Thái chỉ về Đấng Cứu Thế được các tiên tri nói đến, đó là Đấng Emanuel, có nghĩa là Đấng Ở Cùng Chúng Ta. Lễ Chúa Giáng Sinh hoặc lễ Noel là một ngày lễ đánh dấu sự kiện đặc biệt Con Thiên Chúa xuống thế làm người. Giáo Hội đã chọn ngày 25/12 hàng năm là dịp mừng sinh nhật của Ngài.

Tin Mừng Gioan chúng ta nghe hôm nay, qua giọng văn và cách trình bày, giới thiệu cho chúng ta về Ngôi Lời Thiên Chúa: Lúc khởi đầu đã có Ngôi Lời, Ngôi Lời vẫn hướng về Thiên Chúa và Ngôi lời là Thiên Chúa.(Ga 1,1). Ngôi Lời được Thánh Gioan giới thiệu đó là Ngôi Hai Thiên Chúa, là chính Thiên Chúa. Thánh Gioan quả quyết rằng, công trình tạo dựng vũ trụ từ ban đầu là công trình của Thiên Chúa Cha, song Ngôi Lời là Ngôi Hai Thiên Chúa, giữ một vai trò hết sức quan trọng, vì nhờ Người mà muôn vật được tạo thành. Ngôi Lời chính là sự sống, Người thông ban sự sống cho nhân loại và vũ trụ, Người là ánh sáng sự thật, là chân lý xua tan bóng tối của tội lỗi và gian ác. Tin Mừng cũng nhắc đến Gioan Tiền Hô như một người được sai đến chuẩn bị cho Đấng là Ánh Sáng sẽ đến. Đấng là Ánh Sáng đó là Chúa Giêsu mà chúng ta đang cử hành ngày sinh của Người. Người đến không phải để kết án hay hủy diệt thế gian, nhưng để tha thứ và chữa lành, để nâng con người chỗi dậy và dẫn con người thoát khỏi bóng tối của sự tội và sự chết. Ánh sáng Tin Mừng của Chúa dẫn nhân loại đi theo con đường Thiên Chúa muốn để đạt được hạnh phúc đời đời. Ánh sáng của Chúa còn chiếu vào những góc khuất của tâm hồn, phá hủy những gì là quanh co dối trá, phơi bày ra ánh sáng tất cả hành động của con người. Tuy nhiên, có một thực tế thật phũ phàng, Thiên Chúa đã đến thế gian để ở với con người là những kẻ Ngài yêu thương, thế nhưng chính những kẻ được yêu thương, lại là những kẻ từ chối Thiên Chúa. Dân Do Thái từ lâu đã được thừa hưởng lời hứa cứu độ, được Thiên Chúa chọn làm dân riêng và còn chuẩn bị cho họ rất kỹ để đón nhận Đấng Cứu Thế. Tuy nhiên khi Chúa Giêsu- Đấng Cứu Thế đến, thì chính những người này tỏ ra dửng dưng hờ hững và còn tìm cách loại trừ Chúa, không muốn Chúa can thiệp vào cuộc đời và công việc của họ. Những người Do Thái đã đi đến tận cùng của sự gian ác, họ đã rắp tâm mượn tay dân ngoại để giết chết Ngài bằng cái chết đóng đinh trên thập giá.

Thế nhưng, Thiên Chúa thật khôn ngoan và quyền năng, Ngài đã dùng chính cây thập giá để biến thành cây quy tụ nhân loại và mang lại ơn cứu độ cho nhân loại, để tất cả những ai tin Ngài thì được gia nhập vào dân thánh, dân mới của Chúa và được làm con Thiên Chúa. Qua cái chết và sự phục sinh của Chúa Giêsu, chúng ta không còn là thù địch với Thiên Chúa, nhưng đã được biến đổi để trở nên người nhà của Thiên Chúa. Thiên Chúa không còn ở xa con người, nhưng Thiên Chúa như một người cha gần gũi, yêu thương, chăm sóc chúng ta là con của Người. Mừng Đại lễ Giáng sinh, chúng ta tuyên xưng một màu nhiệm hết sức quan trọng trong niềm tin của Hội Thánh: Ngôi Hai Thiên Chúa xuống thế làm người, Ngài chính là Chúa Giêsu, Thiên Chúa thật và là người thật. Đã có nhiều thời kỳ trong lịch sử và trong các tín hữu đã chỉ nhấn mạnh Chúa Giêsu là Thiên Chúa thật mà quên rằng Ngài cũng là con người thật. Chúa Giêsu thực sự là Thiên Chúa, hiện hữu từ muôn đời, đồng bản tính với Chúa Cha. Vì là Thiên Chúa thật, Ngài mới có đủ quyền năng để cứu độ thế giới và xua trừ ma quỷ. Nếu Ngài không phải là Thiên Chúa thật, Ngài sẽ không thể cứu độ thế giới và cái chết của Ngài cũng sẽ giống như bao nhiêu tử tội khác thời La Mã. Tuy vậy, Chúa Giêsu cũng là con người thật, bằng xương bằng thịt, Ngài biết no biết đói, biết vui biết buồn. Vì là con người thật, Ngài mới có thể chia sẻ đến tận cùng nỗi đau khổ của con người, kể cả cái chết, để cảm thông, nâng đỡ và chữa lành cho con người và để nâng con người chỗi dậy.

Đã bao mùa Giáng sinh đi qua cuộc đời mỗi người, mà dường như sau ngày đại lễ tưng bừng, chúng ta cũng lại cất Chúa vào một chỗ nào đó, giống như dọn dẹp các đồ trang trí giáng sinh vậy. Thiên Chúa muốn có một chỗ trong tâm hồn chúng ta, Ngài muốn được nuôi dưỡng, được lớn lên trong từng tâm hồn, từng gia đình chúng ta, thế nhưng chúng ta cũng không quan tâm đến mong muốn của Chúa; chúng ta vẫn để cho tội lỗi, dục vọng, thói xấu cùng cái tôi ích kỷ chen lấn chỗ của Chúa. Chúng ta thay thế vị trí của Chúa trong tâm hồn và gia đình bằng những lo toan và những tìm kiếm danh vọng, địa vị, uy tín và tiền bạc. Chúa muốn đến để cho chúng ta được sống và sống dồi dào, Chúa cũng dạy chúng ta biết tôn trọng sự sống của mình và của kẻ khác. Vì thế, hãy biết tôn trọng bản thân, tôn trọng tư cách, phẩm giá và sự sống của mình và của người khác, bằng cách sống đúng với phẩm giá làm người và làm con Chúa. Hãy chung tay bảo vệ sự sống Chúa ban tặng cho các gia đình, đó là các thai nhi, bằng cách ngăn chặn việc sát hại các thai nhi dưới mọi hình thức, vì đó là tội ác, tội giết người. Chung tay bảo vệ các trẻ em để các em có được một cuộc sống tốt đẹp, một tuổi thơ hạnh phúc bằng việc loại trừ các hình thức bạo hành bạo lực với trẻ em. Vậy, mỗi người, mỗi gia đình cùng chung tay bảo vệ sự sống và phẩm giá con người như thế, cuộc sống sẽ ngày càng thêm tốt đẹp theo ý Chúa muốn và ánh sáng tình thương của Chúa sẽ được chiếu tỏa trên thế gian này qua các việc làm tốt đẹp tích cực của chúng ta. 

******

Lạy Chúa! Xin cho chúng con trở thành những ông già No-en đầy lòng nhân ái, luôn sẵn sàng đến với những người bất bạnh để chia sẻ tình thương cho họ. Ước gì niềm vui trong ngày mừng Chúa Giáng Sinh không dừng lại ở những trang trí hình thức bên ngoài, nhưng ở tình người được nhân lên mãi, được nối kết thành vòng tay lớn, xây dựng một thế giới ngày một bình an thịnh vượng và đầy tràn hạnh phúc theo thánh ý Chúa.Amen.

LỄ GIÁNG SINH – THÁNH LỄ BAN ĐÊM

Trong khung cảnh xã hội dường như tiền bạc, hưởng thụ, vật chất đang thống lĩnh và gây sức ép trên tất cả mọi người thì Tin Mừng Giáng Sinh hôm nay nói với chúng ta rằng : Con Thiên Chúa xuống thế làm người để giải thoát và nâng cao phẩm giá con người. Thiên Chúa làm người để cho con người được làm con Thiên Chúa. Tuy nhiên, Thiên Chúa nâng cao phẩm giá và giải thoát con người như thế nào ? Trong bài đọc một, tiên tri Isaia loan báo về một cuộc giải thoát khỏi sự áp bức bên ngoài và sự ràng buộc bên trong con người. Isaia đã loan báo về ngày một Người Con sẽ được ban tặng cho nhân loại, chính Đấng ấy sẽ là Đấng giải thoát con người. Đấng mà Tiên tri Isaia tiên báo nay đã đến, thế nhưng Ngài lại không đến trong tưng bừng như ngày một hoàng tử ra đời, mà ngài lại đến trong âm thầm đơn sơ nghèo nàn. Ngài không đến trong một cung điện, không một chút vinh quang của hoàng gia, nhưng Ngài lại được sinh ra trong một gia đình đơn sơ mộc mạc và sinh ra ở một nơi bần cùng nghèo nàn. Thế nhưng từ nơi bần cùng nghèo hèn ấy, lại toát lên sự thánh thiện, từ nơi chuồng bò tối tăm ấy lại bừng lên ánh sáng hy vọng cho nhân loại.

Tin mừng giải thoát đã được các thiên thần mau chóng loan báo cho những con người bần cùng là những mục đồng, là những con người đang bị trói buộc bởi thể chế xã hội, bị trói buộc bởi sự nghèo nàn, bị coi thường trong mắt mọi người. Thế nhưng Thiên Chúa lại muốn chọn họ là những con người đầu tiên được đón nhận tin vui Giáng Sinh này và đem lại cho họ hy vọng ơn giải thoát đã bắt đầu: Anh em đừng sợ, này đây ta báo cho anh em một tin mừng trọng đại cũng là tin vui cho toàn dân: Hôm nay Đấng Cứu độ đã sinh ra cho anh em trong thành của Đavit, Người là Đấng Kitô là Đức Chúa. Cứ dấu này sẽ nhận ra Ngài: Anh em sẽ thấy một hài nhi mới sinh, bọc trong khăn và đặt nằm nơi máng cỏ. Khi đón nhận tin vui giáng sinh, các mục đồng lập tức chỗi dậy, lên đường tìm kiếm Đấng Cứu Thế ngay trong đêm. Họ đi với một tâm trạng hồ hởi vui mừng và mong chờ được gặp Đấng mà các tổ phụ, các tiên tri đã loan báo. Tin Mừng kể lại: Họ hối hả ra đi và gặp bà Maria, ông Giuse và Hài Nhi mới sinh đặt nằm trong máng cỏ. Khung cảnh họ nhìn thấy đầu tiên không phải là một tòa nhà sang trọng, mà là một gia đình đơn sơ nghèo nàn, nhưng mỗi thành viên lan tỏa ra sự thánh thiện. Họ cũng đã gặp được Hài Nhi mới sinh, bọc trong khăn và đặt trong máng cỏ như sứ thần đã báo trước. Mặc dù Tin Mừng không nói đến, nhưng chắc chắn các mục đồng đã tin và đã sấp mình thờ lậy trước Hài Nhi bé nhỏ. Các mục đồng sung sướng hạnh phúc vì thấy được một Thiên Chúa giống như họ, đồng cảm và chia sẻ cảnh nghèo khó đơn sơ và bị loại trừ như họ. Cuộc gặp gỡ của các mục đồng với Hài Nhi Giêsu quả thật là một cuộc gặp gỡ trong đức tin, đòi một bước nhảy dài. Các mục đồng phải vượt qua khung cảnh đơn sơ nghèo khó này, để tin Hài Nhi bé nhỏ yếu ớt kia là một vị Thiên Chúa, Đấng Tạo dựng và điều khiển mọi vật mọi loài. . Tin Mừng kể tiếp: Họ kể lại cho mọi người những gì họ đã nghe và đã thấy về Hài Nhi. Những kẻ nghe họ kể lại cũng ngạc nhiên về những gì được thuật lại, các mục đồng đã hoàn toàn được biến đổi để trở thành những người tiếp tục loan báo tin vui giáng sinh cho mọi người. 

Tuy nhiên, tình trạng lễ Chúa Giáng sinh không có Chúa vẫn đang diễn ra ở nhiều nơi, không chỉ ở những trang trí và các lễ hội bên ngoài, mà nó còn bắt nguồn không chỉ từ phong trào tục hóa, và từ nơi tâm hồn nhiều tín hữu. Nhiều người trong chúng ta không cảm nhận được tình thương cứu độ của Thiên Chúa dành cho mình. Nhiều người đã từ chối không tin, không đón nhận Chúa Giêsu là Chúa là Đấng cứu độ của mình. Vì thế đã bao mùa Giáng sinh trôi qua, họ vẫn không chuẩn bị gì cho tâm hồn, để khi mùa Giáng sinh qua đi giống như cây thông, và các đồ trang trí lại được dọn dẹp cất vào một chỗ để năm tới đem ra trưng bày như cũ, không thêm lòng tin, cũng không thêm lòng yêu mến và không biến đổi gì. Sự tục hóa ngày lễ Chúa Giáng sinh đang ảnh hưởng trực tiếp trên người trẻ. Các thống kê cho thấy, cứ sau mùa lễ Chúa Giáng sinh, các ca nạo phá thai tại các bệnh viện và cơ sở y tế lại tăng mạnh. Lý do là đêm 24/12 trở thành dịp ăn chơi, sa đọa thâu đêm, khiến cho nhiều bạn trẻ không thể dừng lại, để mình bị bản năng, dục vọng điều khiển. Những bạn trẻ này không chỉ xúc phạm đến ngày lễ Chúa Giáng Sinh mà còn xúc phạm nặng nề luật Chúa, làm tổn thương đến cuộc đời mình và tiếp tục gây thêm tội ác giết hại các thai nhi. Thật vậy, Thiên Chúa đến giải thoát chúng ta, Ngài muốn chúng ta sống ngay thẳng công chính, Ngài đến để ban lại cho chúng ta sự sống, Ngài muốn chúng ta giữ gìn và bảo vệ sự sống của mình và của người khác, cách riêng bảo vệ sự sống của các thai nhi. Ngài giải thoát chúng ta khỏi tội và sự chết, Ngài muốn chúng ta đừng để tội lỗi và thói xấu ràng buộc ta trở lại, nhưng dùng lời Chúa và các bí tích làm vũ khí và sức mạnh để giải thoát chúng ta. Ngài đến để đem lại cho chúng ta sự tự do của con cái Chúa, vì thế, chúng ta cần phải đứng thẳng, vươn mình, tự hào là con cái Chúa, đừng luồn cúi và làm nô lệ cho tội lỗi và xã hội hôm nay. Chúa đến để xóa bỏ hận thù và trao ban tình thương, Chúa muốn mỗi chúng ta trở thành sứ giả tình thương của Chúa cho gia đình, bạn hữu và cho tất cả những người chung quanh, đặc biệt là những người đang bị đau khổ, bị bỏ rơi, bị loại trừ. Mừng lễ Chúa Giáng sinh, chúng ta cầu xin Chúa cho mình và cho mọi người, cách riêng cho người trẻ biết vui hưởng một mùa Giáng Sinh thật thánh thiện an bình. Xin cho tất cả mọi người chúng ta gặp được Chúa Giêsu Hài Nhi không chỉ trong hang đá, nhưng còn trong Bí Tích Thánh Thể khi ta đón rước Ngài vào tâm hồn. Xin cho chúng ta noi gương các mục đồng, ra về trong hân hoan và nói cho mọi người về những gì mình cảm nhận, đã nghe và đã thấy. 

******

Lạy Chúa Giê-su, đêm nay, đêm thánh vô cùng, đêm mà Chúa đã giáng sinh vào nơi nghèo hèn tội lỗi để thánh hóa kiếp lầm than của nhân loại thành thánh, thành vương quốc Nước Trời, thành dân thánh và mọi người trở nên người nhà và là anh em với Chúa. Xin cho chúng con cũng biết sống tinh thần nhập thế như Chúa, là hòa mình vào mọi kiếp đời bất hạnh, hầu giúp mọi người có được phẩm giá xứng đáng, và đặc biệt hơn nữa là trở thành con cái Chúa. Amen.